Witold Gombrowicz

Forma jako pułapka

Witold Gombrowicz dorastał w Polsce i studiował prawo. Zyskał rozgłos dzięki powieści „Ferdydurke” z 1937 roku, w której dorosły bohater zostaje ponownie wtłoczony w szkolną niedojrzałość. Groteskowa historia służy pytaniu, w jakim stopniu inni ludzie narzucają nam tożsamość.

Życie w Argentynie

W 1939 roku Gombrowicz udał się statkiem do Argentyny. Wybuch drugiej wojny światowej sprawił, że pozostał tam na wiele lat. Życie na emigracji opisywał m.in. w „Dzienniku” oraz w „Trans-Atlantyku”, gdzie zderza polskie wyobrażenia o narodzie z doświadczeniem człowieka funkcjonującego poza ojczyzną.

Powieści i teatr

Późniejsze książki „Pornografia” i „Kosmos” rozwijały obsesję autora na punkcie formy, przypadkowych skojarzeń oraz nacisku społecznych konwenansów. Dramaty „Ślub” i „Operetka” do dziś są wystawiane na scenach teatralnych. Gombrowicz zmarł we Francji w 1969 roku. Jego eksperymenty z językiem można zestawić z twórczością Doroty Masłowskiej, natomiast z polskim dwudziestoleciem międzywojennym łączy go postać Brunona Schulza.