Wszystko wszędzie naraz (2022)

"Wszystko wszędzie naraz" - film, w którym chaos ma swoje znaczenie

"Wszystko wszędzie naraz" ("Everything Everywhere All at Once") to amerykański film z 2022 roku w reżyserii Daniela Kwana i Daniela Scheinerta, tworzących duet Daniels. Na pierwszy rzut oka opowieść wygląda jak szalona komedia science fiction o podróżowaniu między alternatywnymi rzeczywistościami. Pod widowiskowymi scenami akcji kryje się jednak historia rodziny, w której trudno powiedzieć na głos to, co naprawdę ważne.

Główną bohaterką jest Evelyn Wang, właścicielka pralni prowadzonej razem z mężem Waymondem. Kobieta czuje się przytłoczona obowiązkami, sprawami podatkowymi, napięciem w małżeństwie i trudną relacją z córką Joy. Dodatkowym źródłem stresu jest wizyta jej wymagającego ojca. Właśnie w takim momencie Evelyn trafia do urzędu podatkowego, gdzie zwykłe spotkanie z kontrolerką zaczyna przypominać początek filmu sensacyjnego.

Fabuła bez zdradzania zakończenia

Podczas wizyty w urzędzie Waymond niespodziewanie zachowuje się jak zupełnie inny człowiek. Informuje Evelyn o istnieniu wielu równoległych światów, w których podejmowała odmienne decyzje i prowadzi zupełnie inne życie. W jednej rzeczywistości może być mistrzynią sztuk walki, w innej aktorką, a w kolejnej osobą, której przyszłość potoczyła się w nieprawdopodobnym kierunku.

Evelyn uczy się korzystać z umiejętności swoich alternatywnych wersji, aby stawić czoło zagrożeniu obejmującemu całe multiwersum. Na drodze pojawiają się absurdalne reguły, dziwaczne pojedynki i bohaterowie, których wygląd oraz zachowanie nie przypominają osób znanych jej z codzienności.

Nie trzeba jednak rozumieć każdej zasady fikcyjnej technologii, żeby śledzić emocjonalny sens historii. Najważniejsze pytanie dotyczy tego, czy człowiek, który żałuje wielu wcześniejszych wyborów, potrafi docenić życie, jakie rzeczywiście prowadzi.

Obsada filmu i najważniejsze role

• Michelle Yeoh - Evelyn Quan Wang, właścicielka pralni i główna bohaterka.
• Ke Huy Quan - Waymond Wang, mąż Evelyn, pojawiający się w różnych wersjach rzeczywistości.
• Stephanie Hsu - Joy Wang, córka Evelyn, oraz Jobu Tupaki.
• Jamie Lee Curtis - Deirdre Beaubeirdra, pracownica urzędu podatkowego.
• James Hong - Gong Gong, ojciec Evelyn.
• Jenny Slate - Debbie, jedna z postaci spotykanych podczas wydarzeń w pralni.
• Harry Shum Jr. - Chad, kucharz obecny w jednej z alternatywnych historii.
• Tallie Medel - Becky Sregor, partnerka Joy.

Film daje aktorom możliwość szybkiego przechodzenia od komedii do dramatycznych rozmów. Michelle Yeoh łączy umiejętności kina akcji z grą opartą na emocjach. Ke Huy Quan pokazuje różne oblicza Waymonda, ale zachowuje wspólną cechę bohatera: umiejętność dostrzegania dobra w innych ludziach. Z kolei Stephanie Hsu tworzy postać, której gniew i poczucie osamotnienia nadają niezwykłemu światu filmu emocjonalny ciężar.

O czym jest ten film poza podróżami po multiwersum?

Historia Evelyn opowiada o rozczarowaniu własnymi decyzjami. Bohaterka wyobraża sobie, jak wyglądałaby jej kariera, gdyby nie wyemigrowała, nie wyszła za mąż albo wybrała inną drogę zawodową. Alternatywne rzeczywistości pozwalają twórcom dosłownie pokazać takie myśli.

Drugi ważny temat to relacja matki i córki. Evelyn trudno zaakceptować, że Joy chce żyć według własnych zasad, a Joy odbiera część zachowań matki jako odrzucenie. Konflikt nie znika dlatego, że bohaterowie nagle trafiają w środek kosmicznego zagrożenia. Przeciwnie, przybiera nową, fantastyczną formę.

Film stawia również pytanie, czy uprzejmość i współczucie mogą być sposobem reagowania na chaos. Waymond nie jest typowym bohaterem kina akcji. Jego postawa pokazuje, że łagodność nie musi oznaczać słabości.

Daniels - twórcy niezwykłego języka filmowego

Reżyserzy Daniel Kwan i Daniel Scheinert wcześniej stworzyli "Człowieka-scyzoryka" ("Swiss Army Man", 2016). Już tam łączyli groteskowy humor z opowieścią o samotności, przyjaźni i poczuciu wyobcowania.

We "Wszystko wszędzie naraz" idą znacznie dalej. Film wykorzystuje skojarzenia z kinem kung-fu, science fiction, animacją, melodramatem i eksperymentalnymi teledyskami. Kolejne zmiany stylistyki nie są wyłącznie popisem montażowym. Widz ogląda coraz bardziej odmienne warianty życia Evelyn, ale przez cały czas powraca do tej samej rodziny.

Dlaczego film zdobył tak wiele Oscarów?

Podczas ceremonii Akademii Filmowej w 2023 roku "Wszystko wszędzie naraz" otrzymało jedenaście nominacji do Oscara i zdobyło siedem statuetek. Wśród wygranych znalazły się nagrody za najlepszy film, reżyserię, scenariusz oryginalny, montaż oraz trzy role aktorskie.

Oscara dla najlepszej aktorki pierwszoplanowej otrzymała Michelle Yeoh. Nagrodę za drugoplanową rolę męską zdobył Ke Huy Quan, a za drugoplanową rolę kobiecą - Jamie Lee Curtis. Nominowana była także Stephanie Hsu.

Sukces filmu wynikał z połączenia formalnej pomysłowości z historią, która poruszyła widzów daleko poza grupą miłośników science fiction.

Podstawowe informacje o produkcji

• Tytuł oryginalny: "Everything Everywhere All at Once".
• Polski tytuł: "Wszystko wszędzie naraz".
• Rok premiery: 2022.
• Reżyseria i scenariusz: Daniel Kwan oraz Daniel Scheinert.
• Czas trwania: 139 minut.
• Kraj produkcji: Stany Zjednoczone.
• Języki dialogów: angielski, mandaryński i kantoński.
• Gatunek: science fiction, komedia, kino akcji, dramat rodzinny.
• Oscary: 11 nominacji, 7 statuetek.

Dla kogo jest "Wszystko wszędzie naraz"?

To film dla widzów, którzy lubią odważne mieszanie gatunków i są gotowi na bardzo szybkie zmiany tonu. Nie wszystkie żarty trafią do każdego, a celowy nadmiar pomysłów może początkowo męczyć. Warto jednak zwrócić uwagę, że pod pozornym absurdem znajduje się opowieść o więzi rodzinnej, przemijających możliwościach i potrzebie akceptacji.