Casanova (2005)

Wenecja Casanovy - miłość, pozory i intrygi

Giacomo Casanova jest w Wenecji znany jako uwodziciel, który potrafi wymknąć się kłopotom, zanim ktokolwiek zdoła pociągnąć go do odpowiedzialności. Jego kolejne romanse budzą jednak coraz większe zainteresowanie władz kościelnych, a groźba procesu przed inkwizycją staje się całkiem realna. Casanova postanawia więc zdobyć szacunek wpływowych mieszkańców miasta, nie rezygnując z zamiłowania do podstępów i przebieranek.

Sytuacja komplikuje się, kiedy poznaje Francescę Bruni, młodą kobietę o niezależnych poglądach. Francesca nie zamierza traktować znanego uwodziciela jak wymarzonego kandydata na męża. Ma własne plany, kwestionuje społeczną pozycję kobiet i potrafi rozpoznać niektóre jego sztuczki. Casanova po raz pierwszy musi walczyć o uwagę osoby, której nie wystarcza jego sława.

Do gry włączają się rodzina Franceski, bogaty Paprizzio i przedstawiciel inkwizycji, biskup Pucci. Seria zamian tożsamości, nieporozumień i tajnych spotkań sprawia, że bohaterowie tracą kontrolę nad własnymi intrygami. Lasse Hallström prowadzi tę historię w konwencji komedii romantycznej, a nie realistycznego dramatu historycznego.

Obsada "Casanovy" i role

• Heath Ledger - Giacomo Casanova.
• Sienna Miller - Francesca Bruni.
• Jeremy Irons - biskup Pucci.
• Oliver Platt - Paprizzio.
• Lena Olin - Andrea Bruni.
• Omid Djalili - Lupo.
• Stephen Greif - Donato.
• Ken Stott - Dalfonso.
• Helen McCrory - Zanetta Farussi, matka Casanovy.
• Leigh Lawson - Tito.
• Tim McInnerny - doża Wenecji.
• Charlie Cox - Giovanni Bruni.
• Natalie Dormer - Victoria Donato.
• Phil Davis - Guardi.
• Paddy Ward - Vittorio.
• Ben Moor - Andolini.
• Adelmo Togliani - Fulvio.
• Lauren Cohan - siostra Beatrice.
• Francis Pardeilhan - oficer celny.
• Jessica Seaton - kobieta w księgarni.
• Eugene Simon - Casanova w wieku 11 lat.
• Clive Riche - profesor Bennetto.
• Robert Levine - kardynał Lopresta.
• Naike Rivelli - ciemnowłosa piękność.
• Lidia Biondi - babcia Casanovy.
• Niall Buggy - drukarz.
• Tommy Körberg - śpiewak w gondoli.

Heath Ledger kreuje Casanovę jako człowieka obdarzonego wdziękiem, ale często zbyt pewnego skuteczności własnych pomysłów. Sienna Miller gra Francescę, której intelektualna niezależność i cięty język sprawiają, że bohater musi porzucić część wyuczonych zachowań. To właśnie napięcie między tymi postaciami nadaje filmowi tempo.

Jeremy Irons jako biskup Pucci reprezentuje władzę pragnącą przywrócić porządek moralny w mieście, lecz jego metody bywają równie teatralne jak wybiegi Casanovy. Oliver Platt wnosi do opowieści komediowy kontrast jako Paprizzio, bogaty kandydat do ręki Franceski. Lena Olin gra Andreę Bruni, matkę Franceski, która ma własne powody, by ingerować w przyszłość córki.

Ważne role drugoplanowe należą do Omida Djaliliego jako Lupo, Charliego Coxa jako Giovanniego Bruniego oraz Natalie Dormer jako Victorii Donato. Helen McCrory wciela się w matkę Casanovy, a Lauren Cohan pojawia się jako siostra Beatrice. Zespół aktorów tworzy barwną galerię postaci, których cele stale wchodzą ze sobą w konflikt.

Filmowa wersja historycznego Giacoma Casanovy

Historyczny Giacomo Casanova żył w latach 1725-1798. Był włoskim pisarzem i podróżnikiem, którego pamiętniki stały się ważnym świadectwem obyczajowości XVIII wieku. Film Hallströma korzysta z jego nazwiska, reputacji uwodziciela oraz weneckiej scenerii, ale nie przedstawia wiernej chronologii życia pisarza.

Wątek Franceski i większość komediowych intryg są fikcją. Scenarzyści Jeffrey Hatcher i Kimberly Simi wykorzystują realia epoki jako dekorację dla opowieści o zmianie charakteru bohatera. Film nie powinien być traktowany jako źródło wiedzy o historycznych romansach Casanovy ani o rzeczywistych procedurach weneckiej inkwizycji.

Jednym z ciekawszych elementów jest samo miasto. Wenecja, ze swoimi kanałami, placami, pałacami i maskami karnawałowymi, wpływa na konstrukcję opowieści. Miejsca spotkań i przebieranki pozwalają bohaterom przyjmować nowe role, a dla Casanovy zmiana stroju często staje się sposobem na uniknięcie konsekwencji.

Zdjęcia, muzyka i kostiumy

Film nakręcono w Wenecji, korzystając zarówno z autentycznych plenerów, jak i historycznych wnętrz. Zdjęcia zrealizował Oliver Stapleton, scenografię przygotował David Gropman, a kostiumy zaprojektowała Jenny Beavan. Stroje podkreślają różnice między pozycją społeczną postaci oraz widowiskowy charakter zabaw maskowych.

Muzykę skomponował Alexandre Desplat, którego partytura łączy lekkość komedii z romantycznym tonem. Montaż przygotował Andrew Mondshein. Produkcja jest barwna, lecz nie sprowadza się wyłącznie do dekoracji: przestrzeń miasta pozwala Hallströmowi prowadzić kilka równoległych wątków bez gubienia głównego konfliktu.

Za produkcję odpowiadali Mark Gordon, Betsy Beers i Leslie Holleran. Film powstał pod szyldem Touchstone Pictures i był rozpowszechniany przez Buena Vista Pictures Distribution.

Premiera i czas trwania

Światowy pokaz odbył się na festiwalu w Wenecji 3 września 2005 roku. W Stanach Zjednoczonych film trafił do ograniczonej dystrybucji 25 grudnia 2005 roku, a do szerszej 6 stycznia 2006 roku. Polska premiera kinowa odbyła się 24 marca 2006 roku.

Katalogi podają niejednolite dane o długości filmu: Filmweb wymienia 112 minut, katalog AFI 102 minuty, a hiszpański rejestr filmowy 116 minut. Rozbieżność wynika z różnych wpisów ewidencyjnych i możliwych wersji dystrybucyjnych, dlatego bez wskazania konkretnego nośnika nie należy traktować jednej wartości jako bezdyskusyjnej.

W filmografii Heatha Ledgera "Casanova" należy do lżejszego repertuaru tego samego okresu, w którym aktor wystąpił w dramacie "Tajemnica Brokeback Mountain" oraz przygodowym fantasy "Nieustraszeni bracia Grimm". Zestawienie tych ról pokazuje jego zainteresowanie odmiennymi konwencjami filmowymi.