Nebraska (2013)

"Nebraska" - czarno-biały film Alexandra Payne'a

"Nebraska" to amerykański komediodramat z 2013 roku w reżyserii Alexandra Payne'a. Scenariusz napisał Bob Nelson, a główne role zagrali Bruce Dern, Will Forte i June Squibb. Historia opowiada o ojcu i synu przemierzających środkowe Stany Zjednoczone w związku z rzekomą wygraną pieniężną.

Film wykorzystuje formułę kina drogi, ale najważniejsze wydarzenia rozgrywają się podczas rozmów rodzinnych i spotkań z dawnymi znajomymi głównego bohatera. Podróż pozwala synowi poznać nieznane wcześniej fragmenty życia ojca.

Fabuła bez zdradzania zakończenia

Woody Grant mieszka z żoną Kate w Billings w stanie Montana. Jest starszym mężczyzną, ma problemy z pamięcią i od dawna pije alkohol. Otrzymuje reklamową przesyłkę informującą, że może odebrać milion dolarów w Lincoln w Nebrasce. Nie przyjmuje do wiadomości, że list jest elementem akcji marketingowej, a nie potwierdzeniem rzeczywistej wygranej.

Woody wielokrotnie próbuje wyruszyć pieszo w długą drogę. Jego młodszy syn David, pracownik sklepu z elektroniką, postanawia zawieźć go samochodem, aby zakończyć sprawę. Podczas podróży zatrzymują się w Hawthorne, niewielkim rodzinnym mieście Woody'ego.

Wizyta sprawia, że dawni znajomi i krewni zaczynają traktować staruszka jak milionera. Jedni wyrażają zainteresowanie jego losem, inni przypominają stare długi lub oczekują finansowej pomocy. David obserwuje te reakcje i próbuje zrozumieć zarówno naiwność ojca, jak i jego stosunki z ludźmi z przeszłości.

Obsada filmu

• Bruce Dern - Woody Grant, starszy mężczyzna przekonany o wygranej.
• Will Forte - David Grant, jego młodszy syn.
• June Squibb - Kate Grant, żona Woody'ego.
• Bob Odenkirk - Ross Grant, starszy syn.
• Stacy Keach - Ed Pegram, dawny znajomy Woody'ego.
• Mary Louise Wilson - ciotka Martha.
• Rance Howard - wujek Ray.
• Devin Ratray - Cole, krewny rodziny.

Najważniejsza jest relacja Woody'ego i Davida. Syn nie podziela przekonania o wygranej, lecz rozumie, że ojciec potrzebuje od niego uwagi. Rozmowy między nimi bywają krótkie, a wiele informacji o Woodym pojawia się dopiero w wypowiedziach mieszkańców Hawthorne.

Podróż przez amerykańską prowincję

Trasa prowadzi z Montany do Nebraski. W filmie widoczne są małe miejscowości, drogi i bary, których rytm życia różni się od dużych amerykańskich miast. Fikcyjne Hawthorne przedstawiono przy pomocy prawdziwych miejscowości w Nebrasce, między innymi Plainview.

Payne pochodzi z Omaha w Nebrasce i wielokrotnie wracał do tego regionu w swojej twórczości. Tym razem pokazuje go poprzez rodzinne wspomnienia, dawne urazy i spotkania ludzi, którzy znają się od dziesięcioleci.

Dlaczego film jest czarno-biały?

Za zdjęcia odpowiadał Phedon Papamichael. Obraz nakręcono w czerni i bieli, co podkreśla surowość krajobrazu oraz rysy twarzy bohaterów. Ta decyzja nie oznacza, że fabuła dzieje się w przeszłości: samochody, sklepy i otoczenie wskazują współczesne realia.

Reżyser konsekwentnie bronił czarno-białej wersji filmu, mimo obaw związanych z dystrybucją. Zastosowanie ograniczonej palety nie jest efektem ozdobnym; pomaga połączyć obrazy kolejnych miejsc i utrzymać kameralny charakter historii.

Cannes i sześć nominacji do Oscara

Światowa premiera odbyła się 23 maja 2013 roku w konkursie głównym festiwalu w Cannes. Bruce Dern otrzymał nagrodę dla najlepszego aktora. Nie była to Złota Palma, lecz osobne wyróżnienie aktorskie.

Podczas Oscarów w 2014 roku "Nebraska" uzyskała sześć nominacji: za najlepszy film, reżyserię, pierwszoplanową rolę Bruce'a Derna, drugoplanową rolę June Squibb, scenariusz oryginalny Boba Nelsona i zdjęcia Phedona Papamichaela. Film nie zdobył żadnej statuetki.

Związki z pozostałymi filmami reżysera

W Spadkobiercach (2011) Payne również przedstawiał rodzinę, której członkowie muszą na nowo zbudować relacje. Tam historia rozgrywa się na Hawajach, a centrum stanowią ojciec i dwie córki. W "Nebrasce" podróż przez środkowe stany jest okazją do innego rodzaju rozmowy między pokoleniami.

Oba filmy korzystają z humoru pojawiającego się w trudnych sytuacjach, ale nie zamieniają problemów rodziny w proste żarty. Rozwiązanie konfliktu zależy przede wszystkim od gotowości bohaterów do wysłuchania drugiej osoby.

Informacje produkcyjne

• Tytuł: "Nebraska".
• Rok: 2013.
• Reżyseria: Alexander Payne.
• Scenariusz: Bob Nelson.
• Zdjęcia: Phedon Papamichael.
• Muzyka: Mark Orton.
• Główne role: Bruce Dern, Will Forte, June Squibb.
• Czas trwania: około 115 minut.
• Światowa premiera: 23 maja 2013 roku, Cannes.
• Cannes 2013: nagroda dla najlepszego aktora - Bruce Dern.
• Oscary 2014: sześć nominacji.