Ostatni pojedynek (The Last Duel, 2021)

O czym opowiada "Ostatni pojedynek"?

Francja w XIV wieku. Jean de Carrouges jest rycerzem przywiązanym do honoru, pozycji społecznej i należnych mu przywilejów. Jego dawna przyjaźń z Jacques'em Le Gris stopniowo przeradza się w konflikt dotyczący majątku, wpływów i relacji z możnymi. Kiedy Marguerite, żona Jeana, oskarża Le Gris o gwałt, spór nabiera dramatycznego charakteru. Oskarżony zaprzecza jej relacji.

W świecie, w którym prawo i hierarchia społeczna dają kobietom niewielkie możliwości samodzielnego dochodzenia sprawiedliwości, Marguerite naraża się na ogromne ryzyko. Jej mąż żąda rozstrzygnięcia poprzez pojedynek sądowy. Stawką staje się nie tylko życie uczestników walki, ale również los kobiety, której relację wielu ludzi ocenia przede wszystkim przez pryzmat męskich interesów.

Ridley Scott nie opowiada tej historii w jednym ciągu chronologicznym. Widz poznaje wydarzenia z różnych perspektyw, dostrzegając rozbieżności w sposobie zapamiętywania rozmów, gestów i sytuacji. Taka konstrukcja skłania do namysłu nad tym, dlaczego dwie osoby mogą przedstawiać podobną scenę w zupełnie inny sposób.

Obsada - kto gra główne role?

• Matt Damon - Jean de Carrouges, francuski rycerz i mąż Marguerite.
• Adam Driver - Jacques Le Gris, człowiek związany z dworem hrabiego Pierre'a.
• Jodie Comer - Marguerite de Carrouges, kobieta oskarżająca Le Gris o napaść seksualną.
• Ben Affleck - hrabia Pierre d'Alençon, wpływowy patron Le Gris.
• Harriet Walter - Nicole de Buchard, matka Jeana.
• Marton Csokas - Crespin, jeden z ludzi z otoczenia Jeana.
• Alex Lawther - król Karol VI.

Jodie Comer odgrywa szczególnie istotną rolę, ponieważ jej bohaterka ma własny punkt widzenia, nieograniczający się do opinii dwóch rywalizujących mężczyzn. Damon i Driver pokazują różne sposoby rozumienia honoru oraz społecznej pozycji. Postać Afflecka pozwala dostrzec, jak osobiste znajomości wpływają na ocenę spraw.

Trzy perspektywy jednej historii

Film dzieli opowieść na części skupione kolejno na Jeanem, Jacques'u i Marguerite. W każdej z nich pewne sceny powracają, ale niektóre słowa i reakcje nabierają innego znaczenia. Nie chodzi o prostą łamigłówkę kryminalną, tylko o pokazanie mechanizmu, w którym władza i przekonanie o własnej racji wpływają na interpretację cudzych doświadczeń.

Ta konstrukcja odróżnia "Ostatni pojedynek" od wielu widowisk historycznych. Choć produkcja zawiera sceny walk i bitw, równie ważne są w niej rozmowy oraz sytuacje, w których ktoś zostaje pozbawiony możliwości decydowania o własnym życiu.

Reżyser, scenariusz i czas trwania

Film wyreżyserował Ridley Scott, twórca "Gladiatora". Scenariusz napisali Nicole Holofcener, Matt Damon i Ben Affleck na podstawie książki Erica Jagera. Premiera odbyła się w 2021 roku. Czas trwania wynosi około 152-153 minut w zależności od wersji i sposobu katalogowania.

Damon i Affleck wcześniej wspólnie napisali scenariusz do "Buntownika z wyboru", za który otrzymali Oscara. Tutaj ich współpraca dotyczy historii znacznie odleglejszej w czasie i wymagającej odtworzenia realiów średniowiecza. W scenariuszu Holofcener odpowiadała przede wszystkim za część skupioną na Marguerite, pomagając nadać jej wyrazisty podmiotowy głos.

Co jest prawdą historyczną?

Historia została zainspirowana udokumentowanym konfliktem i pojedynkiem sądowym w 1386 roku. Jean de Carrouges i Jacques Le Gris byli historycznymi postaciami, a oskarżenie wysunięte przez Marguerite doprowadziło do niezwykle głośnego procesu. Film nawiązuje do rzeczywistych wydarzeń, lecz dialogi, relacje osobiste oraz wiele szczegółów opracowano dramaturgicznie.

Warto pamiętać, że średniowieczne źródła nie są zapisem każdej rozmowy uczestników sprawy. Nie pozwalają rozstrzygnąć wszystkich kwestii z dokładnością, jakiej oczekuje współczesny widz. Film jest interpretacją wydarzeń historycznych, a nie dokumentalnym odtworzeniem procesu.

Czy film nadaje się dla każdego widza?

Nie. "Ostatni pojedynek" zawiera sceny brutalnej przemocy i przedstawienia przemocy seksualnej. Niektóre sceny mogą być szczególnie trudne dla osób wrażliwych na ten temat. Jego wartość polega jednak na tym, że nie traktuje konfliktu wyłącznie jako pretekstu do efektownej walki rycerzy.

Jeśli interesują cię historie Ridleya Scotta o konfliktach władzy, zobacz również "Gladiatora". Dla osób śledzących karierę Matta Damona ciekawym kontrastem jest sportowy dramat "Le Mans '66", w którym aktor gra Carrolla Shelby'ego.

Najczęstsze pytania

**Czy "Ostatni pojedynek" jest oparty na faktach?**

Tak. Inspirowany jest historycznym procesem i pojedynkiem we Francji w 1386 roku. Filmowe dialogi i wiele szczegółów pozostają twórczą interpretacją.

**Kto gra Marguerite?**

Marguerite de Carrouges gra Jodie Comer. Jeana de Carrouges gra Matt Damon, a Jacques'a Le Gris - Adam Driver.

**Dlaczego część scen widzimy kilka razy?**

Film przedstawia wydarzenia z perspektywy trzech bohaterów, dzięki czemu podkreśla różnice między ich relacjami i ocenami sytuacji.

**Ile trwa "Ostatni pojedynek"?**

W zestawieniach spotyka się około 152-153 minut.