Brathanki

Janusz Mus i pomysł na nowy zespół

Brathanki powstały pod koniec 1998 roku w Krakowie z inicjatywy akordeonisty i puzonisty Janusza Musa. Muzyk zaprosił do wspólnej gry instrumentalistów mających doświadczenie koncertowe: flecistę Stefana Błaszczyńskiego, gitarzystę Jacka Królika, perkusistę Piotra Królika, basistę Grzegorza Piętaka i skrzypka Adama Prucnala. Pierwszą wokalistką została Hanka Chowaniec-Rybka. Grupa zaczęła występować w Krakowie, stopniowo łącząc folk, pop i rock.

Pierwsza wokalistka i Halina Mlynkova

Początkowe koncerty z Hanną Chowaniec-Rybką są ważną częścią historii Brathanków, chociaż szersza publiczność kojarzy przede wszystkim następną wokalistkę. W 1999 roku Hanka odeszła, a jej miejsce zajęła Halina Mlynkova, artystka z Zaolzia, która wcześniej śpiewała w zespołach folklorystycznych. Nowy skład nagrał najpopularniejsze piosenki grupy.

Album Ano! i radiowy sukces

W 2000 roku Brathanki podpisały kontrakt z Sony Music Polska i wydały debiutancki album "Ano!". Znalazły się na nim utwory "Czerwone korale", "Gdzie ten, który powie mi" i "Siebie dam po ślubie". Popularność płyty wynikała z połączenia chwytliwych melodii z instrumentami rzadziej słyszanymi w radiowym popie. Akordeon, skrzypce i flet budowały charakterystyczne brzmienie, a wokal Mlynkovej podkreślał folkowy charakter nagrań.

Patataj i rozbudowany repertuar

Drugim albumem grupy był "Patataj" wydany w 2001 roku. Brathanki nadal czerpały z tradycji muzycznych różnych narodów, w tym inspiracji węgierskich. W repertuarze znajdowały się dynamiczne piosenki taneczne i spokojniejsze utwory. Zespół wyróżniała duża liczba instrumentów akustycznych, choć korzystał też z pełnej rockowej sekcji rytmicznej. Dzięki temu nie był wyłącznie tradycyjną kapelą folkową.

Zmiany wokalistek

Halina Mlynkova zakończyła współpracę z zespołem w 2003 roku. W kolejnych latach w Brathankach śpiewały między innymi Anna Mikoś, Magdalena Rzemek i Ola Chodak, a od 2009 roku wokalistką jest Agnieszka Dyk. Zmieniała się też obsada gitarowa, ale duża część instrumentalnego trzonu pozostawała związana z grupą. Brathanki nie zakończyły działalności wraz z odejściem swojej najbardziej rozpoznawalnej wokalistki.

Folklor w polskim popie

Brathanki pokazały, że inspiracje folklorystyczne mogą stać się podstawą przebojów popularnych w radiu. Dla porównania Zakopower zbudował swój styl głównie na muzyce Podhala, a Enej łączy rock z tradycjami Europy Wschodniej. Brathanki korzystają z szerszego zestawu europejskich inspiracji, szczególnie węgierskich. Ich historia nadal rozwija się w kolejnych składach.