Mark Strong

Mark Strong - od brytyjskiej sceny do Hollywood

Mark Strong urodził się 5 sierpnia 1963 roku w Londynie. Jego rodzina miała międzynarodowe korzenie, a przyszły aktor początkowo nie planował kariery filmowej. Studiował m.in. w Monachium, następnie zainteresował się aktorstwem i szkolił w Bristol Old Vic Theatre School. Ważną częścią jego dorobku pozostaje brytyjski teatr, gdzie występował zarówno w dramatach współczesnych, jak i w repertuarze klasycznym.

Strong często otrzymuje role ludzi kontrolujących emocje, przywiązanych do dyscypliny lub posiadających znaczną władzę. Umiejętnie tworzy jednak również bohaterów, których spokój ukrywa strach albo poczucie zagrożenia. Dzięki temu zagrał wielu antagonistów, ale także lojalnych współpracowników głównych postaci.

Telewizja i początki rozpoznawalności

Zanim zaczął regularnie pojawiać się w amerykańskich widowiskach, Strong występował w serialach i produkcjach BBC. W "Our Friends in the North" (1996) zagrał Terry'ego "Tosker" Coxa, jednego z bohaterów wieloletniej historii rozgrywającej się na tle przemian społecznych w Wielkiej Brytanii.

W "The Long Firm" (2004) wcielił się w gangstera Harry'ego Starksa. Serial pozwolił mu pokazać postać brutalną, ale jednocześnie obdarzoną złożoną osobowością. Na dużym ekranie przyciągał uwagę m.in. w filmach "Syriana" (2005) i "W sieci kłamstw" ("Body of Lies", 2008), w których świat służb specjalnych i polityki przeplata się z osobistymi interesami bohaterów.

Lord Blackwood w "Sherlocku Holmesie"

W "Sherlocku Holmesie" (2009) Guya Ritchiego Strong zagrał lorda Henry'ego Blackwooda, przeciwnika detektywa odtwarzanego przez Roberta Downeya Jr. Blackwood próbuje wykorzystać tajemnicze wydarzenia do zdobycia politycznych wpływów. Wizerunek złoczyńcy budują nie tylko jego działania, lecz również sposób, w jaki manipuluje strachem innych.

Strong celowo unika w tej roli krzykliwej ekspresji. Blackwood mówi spokojnie i sprawia wrażenie całkowicie przekonanego o własnej wyjątkowości. To jeden z powodów, dla których antagonista pozostaje rozpoznawalny mimo dynamicznego stylu całego filmu.

"Szpieg" i kino Johna le Carré

W thrillerze "Szpieg" ("Tinker Tailor Soldier Spy", 2011) Tomasa Alfredsona aktor wcielił się w Jima Prideaux, oficera brytyjskiego wywiadu, którego misja nabiera dramatycznego znaczenia dla dochodzenia prowadzonego przez George'a Smileya. W obsadzie występują również Gary Oldman, Benedict Cumberbatch i Colin Firth.

Jest to rola znacznie cichsza niż Blackwood. Strong przedstawia człowieka naznaczonego traumą i utratą zaufania. Film wymaga od widza uważnego śledzenia rozmów i szczegółów, a nie efektownych scen pościgu. Właśnie w takim kinie dobrze widać jego teatralną precyzję.

Stewart Menzies w "Grze tajemnic"

W "Grze tajemnic" (2014) Mark Strong zagrał Stewarta Menziesa, postać związaną z kierownictwem brytyjskiego wywiadu podczas II wojny światowej. Film opowiada o pracy zespołu kryptologów w Bletchley Park i wysiłkach związanych ze złamaniem niemieckich szyfrów.

Alana Turinga gra Benedict Cumberbatch, a Joan Clarke - Keira Knightley. Menzies reprezentuje instytucje, które muszą oceniać znaczenie informacji i kontrolować ich wykorzystanie. Strong nadaje mu autorytet, ale pozostawia widzowi pytanie, jak wiele jego bohater jest gotów ukryć dla skuteczności działań wojennych.

Film jest dramatyzacją prawdziwej historii. W szczególności sposób przedstawienia relacji Menziesa z Turingiem nie powinien być traktowany jako dokładny zapis wszystkich spotkań i decyzji podejmowanych przez brytyjski wywiad.

Merlin w "Kingsman" i role superbohaterskie

W "Kingsman: Tajne służby" (2014) i "Kingsman: Złoty krąg" (2017) Strong wcielił się w Merlina, specjalistę od technologii i szkoleń agentów tajnej organizacji. Jego bohater jest poważny i skrupulatny, co dobrze kontrastuje z przesadzonym humorem oraz efektowną akcją filmów Matthew Vaughna.

W "Kick-Ass" (2010) zagrał Franka D'Amico, przestępcę będącego przeciwnikiem młodych superbohaterów. W "Shazam!" (2019) wcielił się w doktora Thaddeusa Sivanę. Te role pokazują, jak skutecznie wykorzystuje autorytarny ekranowy wizerunek w filmach o zupełnie różnym tonie.

Najważniejsze filmy i seriale Marka Stronga

• "Our Friends in the North" (1996) - Terry Cox.
• "The Long Firm" (2004) - Harry Starks.
• "Syriana" (2005) - Mussawi.
• "W sieci kłamstw" (2008) - Hani Salaam.
• "Sherlock Holmes" (2009) - lord Blackwood.
• "Kick-Ass" (2010) - Frank D'Amico.
• "Szpieg" (2011) - Jim Prideaux.
• "Gra tajemnic" (2014) - Stewart Menzies.
• "Kingsman: Tajne służby" (2014) - Merlin.
• "Kingsman: Złoty krąg" (2017) - Merlin.
• "Shazam!" (2019) - doktor Sivana.
• "1917" (2019) - kapitan Smith.

Styl gry i znaczenie dla obsady

Mark Strong należy do aktorów charakterystycznych, którzy potrafią w kilku scenach nadać opowieści ciężar. Niekiedy gra centralnego przeciwnika, a innym razem członka zespołu działającego na drugim planie. W "Grze tajemnic" jego rola pomaga pokazać polityczny wymiar działań kryptologów, natomiast w "Kingsmanie" staje się jednym z elementów komediowego rytmu filmu. Zestawienie tych produkcji dobrze pokazuje szerokość jego warsztatu.