Jamala (Susana Dżamaładinowa)

Pochodzenie Jamali i rodzinne tradycje muzyczne

Jamala, właściwie Susana Dżamaładinowa, urodziła się 27 sierpnia 1983 roku w Oszu, na terenie dzisiejszego Kirgistanu. Jest ukraińską wokalistką o krymskotatarskich i ormiańskich korzeniach. Dorastała na Krymie w rodzinie związanej z muzyką, wcześnie ucząc się śpiewu oraz gry na instrumentach. Studiowała wokalistykę i zdobywała doświadczenie na scenach jazzowych i popowych. Z czasem stworzyła indywidualny styl łączący elementy soulu, jazzu, muzyki elektronicznej oraz melodii tradycyjnych. Dziedzictwo krymskotatarskie stało się jednym z istotnych tematów jej autorskiej twórczości.

Pierwsze sukcesy i solowe albumy

W 2009 roku Jamala zdobyła nagrodę podczas konkursu New Wave w Jurmale, co przyspieszyło rozwój jej kariery. Dwa lata później wydała album „For Every Heart”, a następnie rozwijała repertuar o kolejne projekty studyjne. Pracowała z muzykami różnych gatunków i występowała w programach telewizyjnych. Nie ograniczała się do jednego języka: w jej nagraniach pojawiały się między innymi ukraiński, angielski oraz język krymskotatarski. Ta wielojęzyczność okazała się ważna także dla najbardziej rozpoznawalnej piosenki w jej dorobku.

„1944” - historia rodzinna w piosence

Utwór „1944” odnosi się do deportacji Tatarów krymskich dokonanej w 1944 roku przez władze Związku Radzieckiego. Wokalistka czerpała z historii swojej rodziny, w szczególności wspomnień o losach prababki. Tekst łączy fragmenty w języku angielskim i krymskotatarskim. Kompozycja buduje napięcie oszczędnymi zwrotkami, rozbudowanym refrenem i partiami inspirowanymi tradycyjną muzyką regionu. W przeciwieństwie do wielu konkursowych piosenek tanecznych stawiała przede wszystkim na temat historyczny oraz emocjonalną interpretację.

Eurowizja 2016 w Sztokholmie - 534 punkty

14 maja 2016 roku Jamala wygrała finał Eurowizji, zdobywając dla Ukrainy **534 punkty i pierwsze miejsce**. W nowej metodzie głosowania otrzymała 211 punktów od jurorów i 323 od widzów. Na kolejnych miejscach uplasowały się Australia i Rosja. Było to drugie zwycięstwo Ukrainy po sukcesie Rusłany z 2004 roku. W tym samym finale Polskę reprezentował Michał Szpak z piosenką „Color of Your Life”, zajmując ósme miejsce. Jamala była zwyciężczynią całego finału, podczas gdy polski wokalista zdobył bardzo wysoką ocenę publiczności. Porównanie obu wyników znajduje się w historii konkursu.

„QIRIM” i działalność po zwycięstwie

W następnych latach Jamala kontynuowała nagrania oraz działalność koncertową. Projekt „QIRIM” z 2023 roku poświęciła pieśniom i tradycji muzycznej Tatarów krymskich, poszerzając repertuar o brzmienia wykorzystywane rzadko we współczesnym popie. Wypowiadała się również na temat historii Krymu i losów mieszkańców regionu. W katalogu zwycięzców Eurowizji poprzedza ją Måns Zelmerlöw (2015), a rok później zwyciężył Salvador Sobral z Portugalii. Są to powiązania konkursowe, nie współpraca nad wspólną płytą.