Abradab (Marcin Marten)

Katowice i braterska współpraca

Marcin Marten, znany jako Abradab, urodził się 12 listopada 1978 roku w Katowicach. Jego starszym bratem był Michał "Joka" Marten. Obaj zainteresowali się hip-hopem w czasie, gdy polska scena rapowa dopiero rozwijała własną stylistykę. Wraz z Piotrem "Magikiem" Łuszczem zaczęli pisać teksty i przygotowywać nagrania, poszukując sposobów rapowania odmiennych od klasycznych amerykańskich wzorców.

Założenie Kalibra 44

W 1993 roku bracia i Magik współtworzyli Kaliber 44. Grupa nagrywała piosenki wykorzystujące sample, mroczne podkłady i surrealistyczny język. Debiutancki album "Księga Tajemnicza. Prolog" ukazał się w 1996 roku. Abradab był jednym z trzech głównych raperów, ale każdy wnosił do nagrań odmienny styl. Zespół szybko zdobył rozpoznawalność w polskim środowisku hip-hopowym.

W 63 minuty dookoła świata i 3:44

W 1998 roku ukazała się druga płyta Kalibra 44, "W 63 minuty dookoła świata". Po jej premierze Magik odszedł i założył Paktofonikę. Abradab i Joka kontynuowali pracę pod dawną nazwą, wydając w 2000 roku album "3:44". Zawierał on mniej psychodelicznych fragmentów niż debiut i mocniej eksponował narrację oraz umiejętności techniczne raperów. Płyta stała się ostatnim albumem grupy przed dłuższą przerwą.

Czerwony album i kariera solowa

Po zawieszeniu aktywności Kalibra 44 Abradab skupił się na własnych utworach. W 2004 roku wydał "Czerwony album", a rok później "Emisję spalin". Kolejne wydawnictwa to między innymi "Ostatni poziom kontroli", "Abradabing" i "ExtraVertik". W utworach rozwijał zabawę słowem oraz własne pomysły na rytmikę, współpracując z producentami i muzykami o różnych inspiracjach.

Powrót zespołu i nowy album

W 2016 roku Kaliber 44 powrócił z płytą "Ułamek tarcia". Abradab brał udział w przygotowaniu muzyki i tekstów wraz z Joką i innymi współpracownikami. Album pozwolił nawiązać do wcześniejszej historii grupy, ale został nagrany z doświadczeniem zdobytym podczas solowych karier. W kolejnych latach raper występował także w projektach innych wykonawców oraz przygotowywał koncerty z materiałem autorskim.

Pamięć o Joce i dalsza działalność

W maju 2025 roku zmarł Michał Marten, znany jako Joka. Abradab przekazał publicznie wiadomość o śmierci brata, a środowisko hip-hopowe przypominało jego wkład w historię Kalibra 44. W 2026 roku odbywały się koncerty poświęcone pamięci Joki. Marcin Marten pozostaje jednym z rozpoznawalnych polskich raperów, których działalność rozciąga się od pierwszych nagrań lat dziewięćdziesiątych po własną dyskografię i kolejne projekty.