Cena honoru (2002)

Harry Faversham i cztery pióra

Brytyjska armia przygotowuje się do walk w Sudanie w 1884 roku. Młody oficer Harry Faversham ma przed sobą obiecującą karierę i planuje małżeństwo z Ethne Eustace. Kiedy jego regiment otrzymuje rozkaz wyjazdu na wojnę, Harry rezygnuje ze służby. Przyjaciele nie rozumieją tej decyzji i interpretują ją jako przejaw tchórzostwa. Otrzymuje od nich białe pióra - symbol hańby i utraconego honoru.

Harry opuszcza Anglię i udaje się do Afryki, aby pomóc dawnym towarzyszom. Musi poruszać się w obcym środowisku, ukrywać swoją tożsamość i mierzyć się z niebezpieczeństwem, którego wcześniej próbował uniknąć. W tej podróży pomaga mu Abou Fatma, człowiek znający miejscowe realia. Relacja obu mężczyzn staje się istotniejsza od początkowego zamiaru udowodnienia odwagi dawnym kolegom.

"Cena honoru" łączy dramat osobisty z kinem przygodowym i widowiskiem wojennym. Główny konflikt nie sprowadza się do pytania, czy Harry jest odważny, lecz czy opinia otoczenia powinna decydować o jego postępowaniu. Film umieszcza ten temat w realiach brytyjskiej ekspansji kolonialnej, ukazując zarazem nierówność stron konfliktu i ograniczony punkt widzenia europejskich bohaterów.

Obsada "Ceny honoru"

• Heath Ledger - Harry Faversham.
• Wes Bentley - Jack Durrance.
• Kate Hudson - Ethne Eustace.
• Djimon Hounsou - Abou Fatma.
• Michael Sheen - William Trench.
• Kris Marshall - Edward Castleton.
• Rupert Penry-Jones - Tom Willoughby.
• Alex Jennings - pułkownik Hamilton.
• James Cosmo - pułkownik Sutch.
• Tim Pigott-Smith - generał Feversham.
• Lucy Gordon - Isabelle.
• Megan Hall - Millie.
• Daniel Caltagirone - Gustave.
• Andy Coumbe - pułkownik innego regimentu.
• Deobia Oparei - Idris-Es-Saier.
• Campbell Brown - derwisz Ansar.
• Mohamed Bouich - sudański gawędziarz.
• Karim Doukkali - egipski ordynans.
• Mark Tonderai - egipski ordynans.
• James Hillier - pijany kapral.
• Richard Manlove - brytyjski kapral.
• Marouazi Mohammed - derwisz snajper.
• Thioumbe Samb - kobieta z ludu Dinka.
• Anna Diafe Ndiaye - kobieta z ludu Dinka.
• Medoune Ndiaye - odźwierny.
• Nider Mohamed - mułła.
• Nick Holder - brytyjski żołnierz.
• Craig McDonald - ranny kapitan.
• Lionel Mahop - kapitan derwiszów.

Heath Ledger gra Harry'ego Favershama jako człowieka, który podejmuje decyzję sprzeczną z oczekiwaniami rodziny i wojskowego środowiska. Jego pragnienie odzyskania szacunku z czasem ustępuje realnej trosce o towarzyszy. Wes Bentley wciela się w Jacka Durrance'a, przyjaciela Harry'ego i ważną postać romantycznego wątku związanego z Ethne, graną przez Kate Hudson.

Djimon Hounsou jako Abou Fatma nadaje filmowi odmienną perspektywę kulturową. Jego postać pomaga Harry'emu przetrwać i stopniowo rozumieć skutki wojny. Michael Sheen gra oficera Williama Trencha, a Kris Marshall i Rupert Penry-Jones występują jako kolejni członkowie regimentowego kręgu przyjaciół. James Cosmo, Tim Pigott-Smith i Alex Jennings wcielają się w przedstawicieli starszej kadry wojskowej.

Powieść A. E. W. Masona i kontekst historyczny

Film powstał na podstawie powieści "The Four Feathers" Alfreda Edwarda Woodleya Masona z 1902 roku. Książka była wielokrotnie ekranizowana, a wersja Shekhara Kapura z 2002 roku interpretuje znany motyw hańby i odkupienia przez doświadczenia młodego oficera. W odróżnieniu od niektórych wcześniejszych adaptacji mocniej podkreśla osobiste wątpliwości bohatera i jego relację z Abou Fatmą.

Tłem historycznym jest powstanie mahdystów w Sudanie i brytyjskie działania wojskowe w Afryce północno-wschodniej. Scenariusz przetwarza ten konflikt na potrzeby kina przygodowego, dlatego nie powinien zastępować opracowań historycznych. Przedstawienie walk koncentruje się przede wszystkim na losach pojedynczych żołnierzy i ich rodzin, a nie na pełnym obrazie przyczyn i skutków kolonialnej polityki.

Zdjęcia, muzyka i daty premier

Reżyserem był Shekhar Kapur, scenariusz napisali Hossein Amini i Michael Schiffer. Za zdjęcia odpowiadał Robert Richardson, za montaż Steven Rosenblum, a muzykę skomponował James Horner. Wśród producentów znaleźli się Stanley R. Jaffe, Robert D. Jaffe, Marty Katz i Paul Feldsher. Film powstał z udziałem Paramount Pictures i Miramax Films.

Światowy pokaz odbył się we wrześniu 2002 roku, a film trafił do kin w Los Angeles i Nowym Jorku 20 września. Polska premiera kinowa miała miejsce 7 listopada 2003 roku. AFI oraz Paramount podają czas 130 minut, natomiast brytyjski katalog filmowy 132 minuty. To różnica między danymi katalogowymi, o której warto pamiętać przy porównywaniu wydań.

W dorobku Heatha Ledgera film stanowi przykład wysokobudżetowego kina przygodowego opartego na literackim pierwowzorze. Po "Patriocie" i "Obłędnym rycerzu" aktor ponownie wystąpił w historycznej scenerii, lecz tym razem fabuła koncentruje się na konflikcie między indywidualnym sumieniem a wojskowym pojęciem honoru.