Lech Janerka

Wrocław i początki muzycznej drogi

Lech Janerka urodził się 2 maja 1953 roku we Wrocławiu. Jest wokalistą, basistą, kompozytorem i autorem tekstów. W młodości interesował się rockiem oraz nowymi brzmieniami, a na instrumentach uczył się grać samodzielnie. Podczas służby wojskowej występował w orkiestrze, gdzie rozwijał umiejętności instrumentalne i zaczął tworzyć część piosenek, które później trafiły do repertuaru zespołowego.

Klaus Mitffoch i singiel Jezu jak się cieszę

Pod koniec lat siedemdziesiątych Janerka rozpoczął działalność Klausa Mitffocha. Grupa nagrywała surową, rytmiczną nową falę, a jej teksty wyróżniały się nieoczywistymi sformułowaniami i ironicznym językiem. W 1983 roku ukazały się pierwsze single, w tym "Jezu jak się cieszę", które zdobyło pierwsze miejsce na Liście Przebojów Programu Trzeciego. W 1984 roku zespół wydał jedyną płytę studyjną w klasycznym składzie, zatytułowaną "Klaus Mitffoch".

Historia podwodna

Po odejściu z Klausa Mitffocha muzyk rozpoczął karierę solową. W 1986 roku ukazała się "Historia podwodna", nagrana z udziałem żony Bożeny Janerki grającej na wiolonczeli oraz gitarzysty Krzysztofa Pociechy. Płyta miała chłodniejsze i bardziej przestrzenne brzmienie niż wcześniejsze nagrania zespołu. Janerka eksperymentował z rytmem oraz kontrastem między niskim basem, gitarą i wysokimi partiami instrumentów smyczkowych.

Kolejne albumy i charakterystyczny język

W dalszej karierze wydał między innymi "Piosenki", "Ur", "Bruhaha", "Dobranoc", "Fiu fiu...", "Plagiaty" i inne albumy. W repertuarze pojawiały się utwory "Rower", "W naturze mamy ciągły ruch" oraz "Niewole". Jego teksty często opierały się na abstrakcyjnych zestawieniach słów, grach brzmieniowych i krytycznych obserwacjach społecznych. Muzyk pozostawał niezależny od bieżących trendów, a każda kolejna płyta miała własny charakter.

Długa przerwa między płytami

Po albumie "Plagiaty" z 2005 roku Janerka rzadko publikował nowe nagrania. Nie oznaczało to końca działalności: nadal przygotowywał kompozycje, pracował nad tekstami oraz sporadycznie koncertował. W 2019 roku opublikował utwory "Wanna na Wawelu" i "Zabawawa", które później trafiły na kolejne wydawnictwo. Wypracowany sposób tworzenia sprawiał, że nad nowym albumem pracował przez wiele lat.

Gipsowy odlew falsyfikatu i Fryderyki

17 listopada 2023 roku ukazał się "Gipsowy odlew falsyfikatu", pierwszy pełnowymiarowy album Janerki od osiemnastu lat. Wśród utworów znalazły się "Dupa jak sofa" i "Wanna na Wawelu". Materiał łączył spokojniejsze, przestrzenne kompozycje z rozpoznawalnym językiem autora. Podczas gali Fryderyków w marcu 2024 roku muzyk zdobył pięć statuetek, w tym dla artysty, autora i kompozytora roku oraz za alternatywny album roku. Piosenka "Dupa jak sofa" została utworem roku.

Znaczenie twórczości Janerki

Od nowej fali lat osiemdziesiątych po album z 2023 roku Janerka konsekwentnie rozwija własny styl. Unika łatwego przypisywania do jednego gatunku i często wybiera pracę studyjną zamiast intensywnej działalności medialnej. Jego dorobek łączy nowofalowy rock, elektronikę, autorską piosenkę oraz nietypową poezję codziennego języka.